Η εξαγωγή βιολογικών προϊόντων αποτελεί σημαντική εμπορική ευκαιρία για ελληνικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη βιολογική γεωργία, την παραγωγή, τη μεταποίηση και τη διανομή τροφίμων. 

Για τη νόμιμη διάθεση προϊόντων ως βιολογικών στις διεθνείς αγορές απαιτείται συμμόρφωση με τη νομοθεσία βιολογικής παραγωγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τις ειδικές απαιτήσεις συμμόρφωσης της χώρας προορισμού. 

Η επίσημη πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων, η τήρηση αυστηρών κανόνων συσκευασίας και επισήμανσης, η τεκμηριωμένη ιχνηλασιμότητα, καθώς και ειδική τεκμηρίωση ανάλογα με τη χώρα προορισμού αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την ανάπτυξη εξαγωγικής δραστηριότητας. 

Κανονιστικό Πλαίσιο και Προϋποθέσεις Εξαγωγής Βιολογικών Τροφίμων 

Οι επιχειρήσεις που εξάγουν βιολογικά προϊόντα πρέπει να συμμορφώνονται με το ισχύον κανονιστικό πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με βασικό νομοθέτημα να αποτελεί ο Κανονισμός (ΕΕ) 2018/848, ο οποίος καθορίζει τις απαιτήσεις βιολογικής παραγωγής, επισήμανσης, ελέγχου και πιστοποίησης. 

Παράλληλα, διακρίνονται: 

  • Ενδοκοινοτικές παραδόσεις: Η διακίνηση προϊόντων μεταξύ κρατών μελών της ΕΕ ακολουθεί τους κανόνες της ενιαίας αγοράς και τις εφαρμοστέες φορολογικές απαιτήσεις, συμπεριλαμβανομένου του VIES όπου απαιτείται. 
  • Εξαγωγές προς τρίτες χώρες: Η αποστολή προϊόντων εκτός ΕΕ υπόκειται σε τελωνειακές διαδικασίες και στις ειδικές απαιτήσεις της χώρας προορισμού. 

Για τις τελωνειακές συναλλαγές είναι απαραίτητη η χρήση του αριθμού EORI (Economic Operator Registration and Identification number), όπου προβλέπεται. 

Διμερείς Εμπορικές Συμφωνίες, Ισοδυναμία και Ειδική Σήμανση 

Οι εμπορικές συμφωνίες και οι ρυθμίσεις ισοδυναμίας διευκολύνουν τη διεθνή διακίνηση πιστοποιημένων βιολογικών προϊόντων. 

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει συνάψει σχετικές συμφωνίες και ρυθμίσεις ισοδυναμίας με συγκεκριμένες τρίτες χώρες.  

Χώρες με Αναγνωρισμένη Ισοδυναμία από την ΕΕ

Εγκρίθηκε η παράταση της αναγνώρισης της ισοδυναμίας έως το 2036 για 11 τρίτες χώρες. Αυτές οι χώρες είναι: ΗΠΑ, Καναδάς, Αργεντινή, Νέα Ζηλανδία, Αυστραλία, Ιαπωνία, Νότια Κορέα, Ινδία, Ισραήλ, Τυνησία και Κόστα Ρίκα. Η απόφαση αυτή στοχεύει στην αποφυγή διαταραχών στην εφοδιαστική αλυσίδα και προσφέρει εμπορική προβλεψιμότητα στις επιχειρήσεις. 

Τρίτες χώρες όπως, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ελβετία και η Χιλή δεν ανήκουν στην παραπάνω λίστα των 11, καθώς η εμπορία των βιολογικών τους προϊόντων ρυθμίζεται ήδη από αυτόνομες, διμερείς εμπορικές συμφωνίες με την ΕΕ. 

Πώς Διευκολύνουν το Εμπόριο οι Συμφωνίες Ισοδυναμίας

Οι συμφωνίες ισοδυναμίας επιτρέπουν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, την αναγνώριση των προϊόντων που είναι πιστοποιημένα ως βιολογικά στην ΕΕ, να αναγνωρίζονται αυτόματα ως βιολογικά και στις χώρες αυτές, διευκολύνοντας σημαντικά το εμπόριο. 

Ωστόσο, η ύπαρξη συμφωνίας ισοδυναμίας δεν συνεπάγεται απαλλαγή από όλες τις απαιτήσεις εξαγωγής. Για παράδειγμα, οι εξαγωγές βιολογικών προϊόντων προς τις ΗΠΑ απαιτούν, κατά περίπτωση, συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του USDA National Organic Program (NOP) και την έκδοση ηλεκτρονικού NOP Import Certificate για τις σχετικές αποστολές. Η έκδοση αυτού του εγγράφου διεκπεραιώνεται θεσμοθετημένα από έναν εγκεκριμένο και διαπιστευμένο Οργανισμό Ελέγχου και Πιστοποίησης Βιολογικών Προϊόντων, με τον οποίο είναι συμβεβλημένη η επιχείρηση εξαγωγών. 

Αντίστοιχα, η επισήμανση των βιολογικών προϊόντων που προορίζονται για εξαγωγή πρέπει να συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις επισήμανσης του Ευρωπαϊκού Κανονισμού, αλλά και τις απαιτήσεις της χώρας εξαγωγής. 

Πιστοποιήστε τα Βιολογικά Προϊόντα σας για Διεθνείς Αγορές 

Η Q-CERT, εγκεκριμένος φορέας ελέγχου και πιστοποίησης προϊόντων βιολογικής γεωργίας με κωδικό GR-BIO-12, πραγματοποιεί ανεξάρτητους ελέγχους και πιστοποιήσεις σύμφωνα με το ισχύον ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο. 

Η έγκυρη πιστοποίηση και η αξιόπιστη τεκμηρίωση της συμμόρφωσης αποτελούν σημαντικά στοιχεία για τη διάθεση βιολογικών προϊόντων στις διεθνείς αγορές. 

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις απαιτήσεις πιστοποίησης, τις διαδικασίες ελέγχου και την υποβολή αίτησης, μπορείτε να επικοινωνήσετε με την Q-CERT. 

Συχνές Ερωτήσεις – FAQ 

Η επιχείρηση εξαγωγών πρέπει υποχρεωτικά να είναι συμβεβλημένη με έναν εγκεκριμένο και διαπιστευμένο Οργανισμό Ελέγχου και Πιστοποίησης Βιολογικών Προϊόντων, ο οποίος γνωστοποιεί τη δραστηριότητα της επιχείρησης εξαγωγών στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ), σύμφωνα με τις ισχύουσες διαδικασίες και συμμόρφωση με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2018/848.  

Η επιχείρηση πρέπει να διαθέτει την απαιτούμενη πιστοποίηση βιολογικών προϊόντων, να συμμορφώνεται με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2018/848 και να διατηρεί κατάλληλα αρχεία ιχνηλασιμότητας.  

Για εξαγωγές εκτός ΕΕ απαιτείται επίσης συμμόρφωση με τις τελωνειακές και ειδικές απαιτήσεις της χώρας προορισμού. 

Οι εξαγωγές σε τρίτες χώρες υπόκεινται στις απαιτήσεις της χώρας προορισμού. Τα προϊόντα πρέπει να συμμορφώνονται με τον Κανονισμό (ΕΕ) 2018/848, αλλά και με τις ειδικές προδιαγραφές, απαιτήσεις και τη νομοθεσία περί βιολογικών προϊόντων της χώρας όπου εξάγονται. 

Ανάλογα με το προϊόν, μπορεί να απαιτούνται και άλλα ειδικά πιστοποιητικά όπως, φυτοϋγειονομικά ή υγειονομικά πιστοποιητικά και συγκεκριμένες ηλεκτρονικές διαδικασίες. 

Η ισοδυναμία επιτρέπει, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, την αναγνώριση βιολογικών προϊόντων που έχουν πιστοποιηθεί σύμφωνα με διαφορετικά κανονιστικά συστήματα. Η αναγνώριση εφαρμόζεται στο πλαίσιο κάθε συμφωνίας και δεν καταργεί τυχόν πρόσθετες απαιτήσεις εισαγωγής ή τεκμηρίωσης. 

Η διατήρηση της πιστοποίησης προϋποθέτει περιοδικούς ελέγχους από εγκεκριμένο φορέα ελέγχου και πιστοποίησης, σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Κανονισμού (ΕΕ) 2018/848. Οι επιθεωρήσεις πραγματοποιούνται κατά κανόνα ετησίως, με τις προβλεπόμενες διαφοροποιήσεις βάσει του εφαρμοστέου κανονιστικού πλαισίου.